درد عصب سیاتیک | علائم و نشانه ها | درمان درد سیاتیک

درد سیاتیک از درد عصب سیاتیک ناشی می شود و ممکن است برای راه رفتن و فعالیت جسمی انسان مشکل ایجاد کند و این عارضه بیشتر در رده سنی بین 20 تا 60 سال اتفاق می افتد.

عصب سیاتیک چیست؟

عصب سیاتیک پا یکی از بزرگترین و طولانی ترین عصب ها در بدن و ضخامت آن به اندازه یکی از انگشتان شما است و در ناحیه پایین ستون مهره ها قراردارد. این رگ از ناحیه تحتانی مفصل کمر شروع می شود و به طرف لگن و باسن کشیده شده است و سپس در ناحیه ساق پا یعنی ناحیه ای که به دو قسمت در زانو تقسیم شده است قرار دارد. هرساق پا دارای یک رگ سیاتیک است. در صورت آسیب به عصب سیاتیک از لگن تا بالای ساق هر کدام از علائم زیر می توانند ایجاد شوند.

  • اختلال در کارکرد عصب پرونئال عمقی و بدنبال آن عدم توانایی در بالا آوردن مچ و انگشتان پا بر اثر فلج شدن عضلات اکستانسور مچ پا و انگشتان پا
  • اختلال در کارکرد عصب پرونئال سطحی و بدنبال آن کاهش یا از بین رفتن حی پشت پا و انگشتان پا
  • اختلال در کارکرد عصب تیبیال و بدنبال آن عدم توانایی در پایین آوردن مچ پا و خم کردن انگشتان پا و کاهش حس یا از بین رفتن حس کف پا و زیر انگشتان پا

علت درد سیاتیک کمر و پا

درد رگ سیاتیک بر اثر شرایطی ایجاد می شود که روی ستون مهره ها و عصب هایی که از مفصل کمر عبور کرده است، تاثیر میگذارد. از طرف دیگر این آسیب دیدگی ها بر اثر افتادن روی زمین یا تومورهای عصب سیاتیک یا ستون مهره ها ایجاد می شود. شرایط رایجی که باعث بروز درد می شود، در ادامه ذکر شده است:

بیرون زدگی دیسک: مهره ها یا استخوان های ستون مهره ها بوسیله یک قسمت غضروف از یکدیگر جدا شده اند، این غضروف ها باعث لغزنده شدن مفصل و نرم شدن آن هنگام حرکت می شوند. زمانیکه اولین لایه از غضروف ها پاره می شود، بیرون زدگی دیسک ایجاد شده و ماده درونی دیسک می تواند بیرون بزند و باعث فشار روی عصب سیاتیک و در نهایت منجربه درد پا و کمر و بی حسی در ناحیه تحتانی بدن شود که به آن درد رگ سیاتیک یا درد عصب سیاتیک هم می گویند. بر اساس مطالعات انجمن جراحان ارتوپد آمریکا از هر 50 نفر یک نفربا مشکل بیرون زدگی دیسک در طول زندگی مواجه می شود.

تنگی کانال نخاعی ستون مهره ها: به این نوع اختلال استنوزیس ستون مهره های ناحیه کمر گفته می شود. این شرایط با تنگ شدن کانال های نخاعی ایجاد می شود این تنگی باعث ایجاد فشار روی نخاع و عصب سیاتیک می شود.

اسپوندیلوزیس(تغییرات استخوانی که باعث فشار به عصب می شود): این شرایط بر اثر فرسودگی دیسک ایجاد می شود. زمانیکه یکی از استخوان های ستون فقرات یا مهره ها به مهره دیگر فشار بیاورد این فشار باعث فشار و درد رگ سیاتیک می شود.

سندروم پیریفورمیس: این سندروم یکی از اختلالات نادر ماهیچه ای است که در ماهیچه پیریفورمیس ایجاد می شود (این ماهیچه ناحیه تحتانی ستون مهره ها را به استخوان ران متصل کرده است). گرفتگی و انقباض در این ماهیچه باعث ایجاد درد سیاتیک می شود، که بر اثر فشار روی ناحیه ران که عصب  از آن عبورکرده است، ایجاد می شود. سندروم پیریفورمیس با انجام فعالیت هایی مانند نشستن های طولانی مدت، افتادن روی زمین ایجاد و منجر به درد عصب سیاتیک می شود.

زمان مراجعه به پزشک متخصص

سیاتیک های خفیف معمولا با گذشت زمان بهبود می یابند. درصورتی که علایم سیاتیک بهبود نیافت و بعد از گذشت هفته ها در بدنتان باقی ماند به پزشک مراجعه کنید سیاتیک هایی که شدید است به ندرت به جراحی نیازدارد. در صورت بروز نشانه های زیر به مراقبت های فوری نیاز است.

1-   دردهای ناگهانی و شدید درمفصل کمر و ساق پا وبی حسی و ضعف در ساق پاها

2- دردی که درهنگام یک آسیب جدی مانندتصادف اتفاق می افتد

3- عدم کنترل روده و مثانه

4- علائمی که به جای بهبودی شدیدتر می شوند و این به دلیل آسیب های جدی به عصب است مخصوصا آسیب هایی که باعث ضعف وبی حسی درعصب می شود.

5- علائمی که در هر دو ساق پا رخ میدهد که به آن سیاتیک دوطرفه گفته می شود که باعث عملکرد بد در روده و مثانه می شود و نشان دهنده بروز سندروم سوداایکواینا  Cauda equine (سندروم دم اسب) است.سندروم سوداایکواینا (سندروم دم اسب) بر اثر فشارهایی که بر عصب بوجود می آید ایجاد می شود و درحدود 2 درصد براثر بیماری بیرون زدگی دیسک است.

درمان درد عصب سیاتیک

روش‌های غیر جراحی باید همیشه به عنوان اولویت اول در نظر گرفته شوند، چراکه این روش‌ها کارآیی بسیار خوبی در درمان درد عصب سیاتیک در پاها و پایین کمر دارند. اما آنچه که در این باره اهمیت زیادی دارد، طراحي يک برنامه درماني مناسب است که برای هر بیمار، شرایط خاص خود را دارد و تنها پزشکان متخصصی که تجربه بالایی در این زمینه داشته باشند، قادر به انجام آن هستند.

چندین روش بدون جراحی را برای درمان درد سیاتیک توصیه می‌کنند که مهم‌ترین آنها عبارت است از:

  •  تزریق اپیدورال
  •  درمان‌های کایروپرکتیک
  •  طب سوزنی
  •  ماساژ درمانی
  •  الکتروتراپی
  •  ورزش‌های تقویتی و کششی
  •  درمان خانگی و طب سنتی

به طور کلی کارآمدترین روش درمانی شامل یک تزریق اپیدورال همراه با استفاده از روش‌های دیگری از قبیل کایروپرکتیک یا طب سوزنی می‌باشد. البته ممکن است بر اساس شرایط خاص هر بیمار از روش‌های دیگری هم برای درمان او استفاده شود.

بنابراین اگر شما هم از درد سیاتیک رنج می‌برید، در اولین گام باید در یک جلسه مشاوره با پزشک متخصص شرکت کنید تا اطلاعاتی که لازم دارید در اختیار شما قرار گیرد و مناسب‌ترین روش درمانی برای مورد خاص شما مشخص شود.